Fortune 500 Türkiye'de Yer Alan Lojistik İşletmelerinin Sosyal Medya Kullanımının Analizi ve Değerlendirilmesi

M22

Doç. Dr. Burcu Adıgüzel Mercangöz
İstanbul Üniversitesi Ulaştırma ve Lojistik Fakültesi

Doç. Dr. Burcu Özge Özaslan Çalışkan
İstanbul Üniversitesi Ulaştırma ve Lojistik Fakültesi

Dr. Bahadır Fatih Yıldırım
İstanbul Üniversitesi Ulaştırma ve Lojistik Fakültesi

Özet

Yaşamın her alanında yer bulan teknoloji günümüzde kalabalıkların buluştuğu birçok sanal platforma aracılık etmektedir. Rekabetin her alanda yoğun olarak yaşandığı çevre koşullarında, sosyal medya araçları olarak ifade edilen bu platformlar işletmelerin yeni fırsatlar yaratmalarında aktif rol oynamaktadır. Büyük kitlelere ulaşabilme ve interaktif iletişim kurabilme olanağı yaratan sosyal medya araçları tüm işletme paydaşlarını bir araya getirmektedir. Bu araştırmanın amacı; Türkiye’nin önde gelen lojistik işletmelerinin sosyal medya kullanım düzeylerini belirlemektir. Bu doğrultuda, işletmelerin kullanıcılarla interaktif olarak karşılaşabilecekleri sosyal medya platformları olan Twitter, Facebook, Instagram ve YouTube ile işletmelerin resmi web sayfaları alt kriterler bazında incelenmiş ve bu lojistik işletmelerinin sosyal medya performans değerlendirmesi yapılmıştır. Bu bağlamda çalışmada melez bir Çok Kriterli Karar Verme yöntemi önerisinde bulunulmuştur. Kriterlerin önem dereceleri belirlemek üzere Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi yönteminden, alternatiflerin sosyal medya performansını değerlendirmek üzere Gri İlişkisel Analiz yönteminden faydalanılmıştır. Bulanık AHP yöntemi ile elde edilen sonuçlara göre; işletmelerin sosyal medya performansına en çok etki eden kriterlerin Twitter ve Resmi Web sayfaları olduğu saptanmıştır. Performans değerlemesinde en az etki Instagram ve YouTube sosyal ağlarında yürütülen faaliyetlerden oluşmaktadır. hibrit modeli kullanılarak yapılan hesaplamalar sonucunda sosyal medya performans skoru en yüksek işletme Türk Havayolları olmuştur. Sıralamada ilk 3 sırada yer alan işletmelerin havacılık sektöründe yer aldığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Bulanık AHP, Gri İlişkisel Analiz, Sosyal Medya, ÇKKV

Jel Sınıflandırma: C44

Analysis and Evaluation of the Social Media Usage of the Logistics Companies Listed in Fortune 500 Turkey

Abstract

Technology, which takes place in every area of life, now mediates many virtual platforms where crowds met. By using social media platforms, which provide the opportunity to reach large audiences and create interactive communication, bring together all business stakeholders. In this study, it is proposed to determine the social media usage level of Turkey's leading logistics companies. In this direction, the official web sites of the companies and their specific social media platforms are examined. For evaluating the social media usage of the companies, we take in to account the Twitter, Facebook, Instagram and YouTube platforms. In this context, a hybrid Multi-Criteria Decision Making method has been proposed in this study. Fuzzy Analytical Hierarchy Process method is used to identify criteria weights and the Grey Relational Analysis method was used to evaluate the social media performance of the alternatives. According to the results obtained by using fuzzy AHP method; Twitter and Official Web pages were found to be the most important criteria affecting the social media performance of enterprises. The least impact in performance appraisal is the activities carried out on Instagram and YouTube social networks. As a result of the calculations made using the hybrid model, Turkish Airlines has the highest social media performance score. It is seen that the enterprises, which are in the top 3 in the ranking, are in the aviation sector.

Keywords: Fuzzy AHP, Grey Relational Analysis, MCDM, Social Media

  • Ayrıçay, Y., Özçalıcı, M., ve Kaya, A. (2013). Gri İlişkisel Analizin Finansal Kıyaslama Aracı Olarak Kullanılması: İMKB-30 Endeksindeki Finansal Olmayan Firmalar Üzerine Bir Uygulama. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 219-238.
  • Bercovici, J. (2010). Who Coined 'Social Media'? Web Pioneers Compete for Credit, Forbes” http://www.significancesystems.com/wp-content/uploads/2014/01/Who-Coined-Social-Media-Web-Pioneers-Compete-for-Credit-Forbes.pdf.
  • Bulunmaz, B. (2011). Otomotiv Sektöründe Sosyal Medyanın Kullanımı ve Fiat Örneği. Global Media Journal Turkish Edition, 2(3), 19-50.
  • Boyd, D. M., ve Ellison, N. B. (2008). Social Network Sites: Definition, History, and Scholarship, Journal of Computer-Mediated Communication 13 (2008) 210–230.
  • Chang, C.P. (2006). Establishing A Performance Prediction Model for Insurance Companies. The Journal of American Academy of Business, Cambridge. 8(1). 73-77.
  • Chang, D. Y. (1996). Applications of the extent analysis method on fuzzy AHP. European journal of operational research, 95(3), 649-655.
  • Dabner, N. (2012). “Breaking Ground‟ in the Use of Social Media: A Case Study of a University Earthquake Response to Inform Educational Design with Facebook”, Internet and Higher Education, Vol:15, No:1, January 2012, pp.69-78.
  • Deng, J. (1989). Introduction to Grey System Theory. The Journal of Grey System. 1(1989). 1-24.
  • Edosomwan S.O., Prakasan, S.K., Kouame, D., Watson, J., Seymour, T. (2011) The History of Social Media and Its Impact on Business. January 2011. The Journal of Applied Management ve Entrepreneurship 16(3):79-91.
  • Eryılmaz, B., Zengin, B. (2014). Butik Otel İşletmelerinin Sosyal Medya Kullanımına Yönelik Bir İnceleme: Facebook Örneği. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(2), 42-59.
  • Göksu, A., Güngör, İ., (2008). Bulanık Analitik Hiyerarşik Proses ve Üniversite Tercih Sıralamasında Uygulanması. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13 (3), 1-26.
  • Hughes, D.J., Rowe, M., Batey, M., Lee, A., 2012. A Tale of Two Sites: Twitter vs. Facebook and the Personality Predictors of Social Media Usage. Computers in Human Behavior, Volume 28, Issue 2, March 2012, P. 561-569.
  • Kaptanoğlu, D., Özok, A. F. (2006). Akademik Performans Değerlendirmesi için Bir Bulanık Model. İtü Dergisi Mühendislik, 5 (1), 193-204.
  • Kayaköy Taş, M., 2014. Pazarlama İletişiminde Sosyal Medya kullanımı: Sigorta Pazarına Bir Uygulama. İstanbul Ticaret Universitesi Sosyal Bilimler enstitüsü İşletme AnaBilim Dalı Yükseklisans Tezi.
  • Kung, C.Y., Yan, T.M. ve Chuang, S.C. (2006). GRA to Assess the Operating Performance of Non-Life Insurance Companies in Taiwan. The Journal of Grey System. 2, 155-160.
  • Kuo, Y., Yang, T. ve Huang, G.W. (2008). The Use of Grey Relational Analysis in Solving Multiple Attribute Decision-Making Problems. Computers ve Industrial Engineering, 55, 80-93.
  • Li, G.D., Yamaguchi, D. ve Nagai, M. (2007). Application of Grey-Based Rough Decision-Making Approach to Suppliers Selection. Journal of Modelling in Management. 2 (2), 131-142.
  • Lin, J.L. ve Lin, C.L. (2005). The Use of Grey-Fuzzy Logic for the Optimization of the Manufacturing Process, Journal of Materials Processing Technology, 160, 9-14.
  • Meydan, C., Yıldırım, B. F., Senger, Ö. (2016). BIST'te İşlem Gören Gıda İşletmelerinin Finansal Performanslarının Gri İlişkisel Analiz Yöntemi Kullanılarak Değerlendirilmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (69), 147-167.
  • Michaelidou, N., Siamagka, N.T., Christodoulides, G., 2011. Usage, Barriers and Measurement of Social Media Marketing: An Exploratory Investigation of Small and Medium B2B Brands. Industrial Marketing Management, Volume 40, Issue 7, October 2011, p: 1153-1159.
  • Neti, S. (2011). Social Media and Its Role in Marketing. International Journal of Enterprise Computing and Business Systems, 1 (2), 1-15.
  • Parveen, F., Jaafar, N.I., Ainin, S., (2015). Social Media Usage and Organizational Performance: Reflections of Malaysian Social Media Managers. Telematics and Informatics, Volume 32, Issue 1, February 2015, p: 67-78.
  • Sharma, A., Sheth, J. N. (2004). Web-Based Marketing: The Coming Revolution in Marketing Thought and Strategy. Journal of Business Research, 57(7), 696-702.
  • Solmaz, B., Görkemli, H. N. (2012). Büyükşehir Belediyeleri ve Sosyal Medya Kullanımı. Akdeniz İletişim, 18, 19-20.
  • SPK, (2003). Kurumsal Yönetim İlkeleri, http://www.ecgi.org/codes/documents/kyy_tr.pdf, Erişim tarihi:01/05/2018.
  • Trainor, K.J., Andzulis, J.M., Rapp, A., Agnihotri, R., (2014). Social Media Technology Usage and Costumer Relationship Performance: A Capabilities-Base Examiation of Social CRM. Journal of Business Research, Volume 67, Issue 6, June 2014, p: 1201-1208.
  • Toğay, A., Akdur, T. E., Yetişken, İ. C., ve Bilici, A. (2013). Eğitim Süreçlerinde Sosyal Ağların Kullanımı: Bir MYO Deneyimi. XIV. Akademik Bilişim Konferansı, 28-30.
  • Toksarı, M.ve Toksarı, M. D. (2011) Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) Yaklaşımı Kullanılarak Hedef Pazarın Belirlenmesi. ODTÜ Gelişme Dergisi, 38 (Nisan), 51-70.
  • Tong, C. C. ve Lin, T. Y. (2008). Applying Grey Re¬lational Method to Determine the Carbon Black Ranking of Rubber Samples. Journal of Grey System, 11(1). 27-34.
  • Yıldırım, B. F., Önay, O. (2013). Bulut Teknolojisi Firmalarının Bulanık AHP - MOORA Yöntemi Kullanılarak Sıralanması. İ.Ü. İşletme İktisadı Enstitüsü Yönetim Dergisi, 24 (75), 59-81.
  • Yıldırım, B. F., Yeşilyurt, C. (2014). Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi Yaklaşımı İle Proje Değerlendirme Kriterlerinin Önceliklendirilmesi: Kalkınma Ajansı Örneği. Atatürk İletişim Dergisi, (6), 23-60.
  • Zhai, L.Y., Khoo, L.P. ve Zhong, Z.W. (2009). Design Concept Evaluation in Product Devolopment Using Rough Sets and Grey Relation Analysis. Expert System with Applications 36, 7072-7079.
  • Wu, H. H. (2002). A Comparative Study of Using Grey Relational Analysis in Multiple Attribute Decision Making Problems. Quality Engineering, 159 (2), 209-217.
  • Özdağoğlu, A , Keleş, M . (2019). Bankaların Bakış Açısından BIST Sınai İşletmelerinin Değerlendirilmesi – SWARA-GİA Bütünleşik Yaklaşımı. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 10 (24), 229-241. DOI: 10.21076/vizyoner.532727